Uitzendarbeid en precaire contracten in België: dezelfde rechten op overuren

De wet van 24 juli 1987 betreffende de tijdelijke arbeid, de uitzendarbeid en het ter beschikking stellen van werknemers ten behoeve van gebruikers waarborgt de gelijkheid van verloning tussen uitzendkrachten en vaste werknemers van het gebruikende bedrijf (artikel 10). Dit beginsel dekt de volledige verloning, inclusief het overloon voor overuren zoals voorzien in de Arbeidswet van 16 maart 1971. Een uitzendkracht die overuren presteert, heeft recht op hetzelfde overloon als zijn of haar collega's met een vast contract.

In België bepaalt het gebruikende bedrijf de werkroosters van de uitzendkracht, maar het is het uitzendbureau dat juridisch de werkgever is en het loon uitbetaalt. Bij niet-betaling van het overloon kan de uitzendkracht een vordering instellen tegen het uitzendbureau. Daarnaast voorziet de wet van 24 juli 1987 in een hoofdelijke aansprakelijkheid van het gebruikende bedrijf voor de betaling van de vergoedingen, sociale bijdragen en schadeloosstellingen. U kunt uw overloon dus vorderen van de ene of de andere partij.

Uitzendkrachten vallen onder paritair comité 322 voor de uitzendarbeid. Verschillende sectorale CAO's voorzien specifieke voordelen: eindejaarspremie, opleidingsfonds, vervoersvergoeding. Wat de arbeidsvoorwaarden betreft (werkroosters, overloon, premies), zijn het de CAO's van het paritair comité van het gebruikende bedrijf die van toepassing zijn. Ga na welk paritair comité van toepassing is op het bedrijf waar u werkt om te controleren of de juiste overloonpercentages worden toegepast.

De wet van 24 juli 1987 regelt het gebruik van uitzendarbeid strikt: er moet een wettelijk motief zijn (vervanging, tijdelijke vermeerdering van werk, uitzonderlijk werk). Artikel 7 van CAO nr. 108 van de NAR stelt de regels vast met betrekking tot opeenvolgende dagcontracten. Indien het uitzendbureau gedurende een langere periode opeenvolgende dagcontracten gebruikt zonder rechtvaardiging, kan het contract worden geherkwalificeerd als een contract van onbepaalde duur, met alle gevolgen voor de opzegvergoeding en de terugvordering van overloon.

Werknemers met een contract van bepaalde duur (CDD) genieten dezelfde rechten als werknemers met een vast contract inzake arbeidstijd en overloon. De wet van 3 juli 1978 betreffende de arbeidsovereenkomsten regelt het CDD: indien opeenvolgende CDD's worden gesloten zonder voldoende onderbreking, wordt het contract geacht te zijn gesloten voor onbepaalde duur (artikel 10). Het overloon voor overuren is verschuldigd onder dezelfde voorwaarden, ongeacht of de werknemer een CDD of een vast contract heeft.

In België moet elk begin en einde van een arbeidsovereenkomst worden aangegeven bij de RSZ via de Dimona-aangifte. Deze aangifte vormt een officieel bewijs van de duur van uw tewerkstelling. Bij een geschil over overuren bevestigt de Dimona-aangifte de periodes van tewerkstelling. Indien de werkgever de Dimona-aangiften niet heeft gedaan, stelt hij zich bloot aan strafrechtelijke sancties op grond van het Sociaal Strafwetboek, en u kunt dit gebrek aanvoeren als aanwijzing van niet-aangegeven arbeid.

Als uitzendkracht of werknemer met een CDD kunt u uw overloon terugvorderen binnen de verjaringstermijn van één jaar na het einde van de arbeidsverhouding (artikel 15 van de wet van 3 juli 1978). Richt uw vordering aan het uitzendbureau en stuur een kopie aan het gebruikende bedrijf. Uw vakbond kan u gratis bijstaan. De arbeidsrechtbank is bevoegd om het geschil te beslechten. Bewaar uw loonfiches, opdrachtcontracten en urenstaten ook na het einde van elke opdracht.